APS-C versus full-frame - het verschil uitgelegd

Het assortiment EOS R-systeemcamera's omvat modellen met APS-C- beeldsensoren en modellen met full-frame sensoren. RF-lenzen die zijn ontworpen voor full-frame camera's kunnen met beide typen camera's worden gebruikt, terwijl RF-S-lenzen die zijn ontworpen voor APS-C-camera's ook kunnen worden gebruikt met full-frame EOS R-systeemcamera's in de bijsnijdmodus. Hoe verhouden APS-C- en full-frame-camera's zich tot elkaar? Waarin lijken ze op elkaar en wat zijn de verschillen, en welk formaat is geschikt voor jou?

Het belangrijkste verschil tussen APS-C en full-frame is de fysieke grootte van de beeldsensor - full-frame sensoren zijn groter dan APS-C-sensoren - en andere verschillen tussen de twee typen camera's komen hieruit voort. Maar zoals bij de meeste dingen is groter niet per se beter en heeft elke grootte zijn eigen belangrijke voordelen.

Het actieve gebied van Canon's APS-C-beeldsensoren is 22,2 x 14,8 mm, nagenoeg gelijk aan het frame van een APS-C-fotofilm.

De APS-grootte (Advanced Photo System) werd in 1996 geïntroduceerd als een nieuw type fotografische filmcartridge. In de meeste filmcamera's van toen kon je ook verschillende aspect ratio's kiezen tijdens het maken van opnamen, waaronder C (Classic) met dezelfde aspect ratio van 3:2 als conventionele 35mm-filmcamera's, H (High Definition) met een breedbeeld aspect ratio van 16x9 en P (Panoramic) 3:1.

APS-C komt ook overeen met het Super 35-videoformaat en werd een populaire keuze voor beeldsensorgrootte voor digitale Canon EOS-spiegelreflexcamera's en voor systeemcamera's uit de EOS M-serie.

Canon's full-frame beeldsensoren hebben een actief oppervlak van 36 x 24 mm, dezelfde grootte als een frame van 35mm-film.

Het 35mm-filmformaat dateert uit 1889, toen het werd geïntroduceerd als standaardbreedte voor films. Het werd al snel de norm voor fotografie en werd overgenomen in full-frame digitale camera's, waaronder Canon's full-frame EOS-spiegelreflexcamera’s en EOS R System-systeemcamera's.

Zowel APS-C- als full-frame sensoren produceren beelden met een standaard aspect ratio van 3:2. APS-C-sensoren kunnen hetzelfde aantal Megapixel hebben als full-frame sensoren. Een full-frame beeldsensor is echter ongeveer 63% of 1,6x groter dan een APS-C-beeldsensor.

Dit verschil in fysieke grootte tussen de twee sensortypen bepaalt wat de camera 'ziet'. Alle lenzen produceren een cirkelvormig beeld, wat betekent dat een full-frame compatibele lens een voldoende grote omtrek nodig heeft om de hoeken van een rechthoekige full-frame beeldsensor te laten overlappen. Als je dezelfde lens op een APS-C-camera gebruikt, gebruikt de kleinere beeldsensor slechts een kleiner gebied in het midden van dezelfde beeldcirkel. Het beeld wordt daarom bijgesneden in vergelijking met het beeld op een full-frame sensor.

Omdat de APS-C-sensoren in Canon-camera's 1,6x kleiner zijn dan de sensoren in full-frame camera's van Canon, is de 'bijsnijdfactor' 1,6x. Dit betekent dat je bij het fotograferen met een standaardlens van 50 mm op een APS-C-camera dezelfde beeldhoek hebt als bij het fotograferen met een telelens van 80 mm op een full-frame camera (50 x 1,6 = 80). Op dezelfde manier biedt een full-frame 100mm-lens op een APS-C-camera dezelfde beeldhoek als een 160mm-lens op een full-frame camera. Daarom geeft de uitsnijdfactor, ook wel de 'vermenigvuldiger voor de brandpuntsafstand' genoemd, de effectieve brandpuntsafstand aan van de lens die je gebruikt.

De bijsnijdfactor van 1,6x is van toepassing, of je nu een RF-lens (full-frame) of een RF-S-lens (APS-C) gebruikt op een APS-C-camera. Daarom biedt de RF-S 18-45mm F4.5-6.3 IS STM, ondanks de groothoekbrandpuntsafstand, een beeldhoek die gelijk is aan een standaardzoomlens op een full-frame camera.

Omdat APS-C-sensoren kleiner zijn, kunnen camera's compacter en lichter worden gemaakt, wat ideaal is voor fotografie op straat en op reis. Dankzij de ontwikkelingen in het systeemcameraontwerp kunnen de huidige full-frame modellen echter ook verrassend portable zijn. De full-frame EOS R8 Mark II is qua grootte en gewicht vergelijkbaar met een APS-C-spiegelreflexcamera, waardoor je kunt genieten van de voordelen van een full-frame sensor zonder dat dit ten koste gaat van de draagbaarheid.

Omdat een lens die is ontworpen voor APS-C-camera's een kleinere beeldcirkel vereist, kan de lens kleiner en lichter zijn en is deze daardoor voordeliger.

De bijsnijdfactor van een APS-C-sensor maakt kleinere onderwerpen of onderwerpen op grotere afstand groter in het frame, waardoor de effectieve brandpuntsafstand van elke lens met 1,6x toeneemt. Dit kan een voordeel zijn bij genres zoals wildlife-, actie- en sportfotografie. Het gebruik van een betaalbare lens zoals de Canon RF 75-300mm F4-5.6 op een APS-C-camera biedt een effectief zoombereik van 112-480 mm, waardoor deze lijkt op een supertelelens. De RF 800mm F11 IS STM-lens heeft een effectieve brandpuntsafstand van 1280 mm op een APS-C-camera. Je hebt een lensextender of een grotere, zwaardere en duurdere lens nodig om te profiteren van hetzelfde bereik op een full-frame camera.

Met full-frame EOS R-systeemcamera's kun je 1,6x bijsnijden om dezelfde beeldhoek te krijgen als die van een APS-C-camera. Ze schakelen ook automatisch over op 1,6x bijsnijden als een RF-S-lens wordt bevestigd. Bij het bijsnijden wordt het aantal Megapixel echter lager dan bij het maken van opnamen met een speciale APS-C-camera. Hierdoor hebben de beelden een lagere resolutie voor grote vergrotingen. Maar het biedt wel de creatieve flexibiliteit om te schakelen tussen full-frame en APS-C bij het maken van opnamen met dezelfde camera.

Omdat een full-frame sensor een bredere beeldhoek heeft, is een full-frame camera ideaal voor uitgestrekte landschappen, ultrabrede architectonische interieurs en astrofotografie, en voor creatieve effecten wanneer je het perspectief tussen voor- en achtergrond wilt overdrijven.

Als algemene regel geldt dat full-frame camera's, met name bij grotere diafragma's (lagere f-getallen), een kleinere scherptediepte kunnen produceren dan APS-C-camera's, wat betekent dat een kleiner deel van het beeld scherp is en meer van de achtergrond onscherp is. Dit is vaak ideaal voor stillevens en portretfotografie, en in elk ander opnamescenario waarbij je het hoofdonderwerp wilt isoleren door de achtergrond onscherp te maken.

Een ander voordeel van een full-frame sensor is direct gerelateerd aan het grotere formaat. Terwijl andere dingen gelijk zijn, zijn de afzonderlijke fotosites of lichtontvangers op een full-frame beeldsensor fysiek groter dan die op een APS-C-sensor met hetzelfde aantal Megapixel. Ze kunnen daardoor meer licht verzamelen en meer informatie vastleggen, met minder beeldruis of korrel, met name bij hoge ISO-instellingen bij weinig licht. Dit is een geweldig hulpmiddel bij portret- en bruidsfotografie binnenshuis, maar ook bij opnamen vanuit de hand bij schemering, nachtopnamen van stadsgezichten en wanneer je de sluitertijden voldoende kort moet houden om beweging in slecht verlichte scènes te bevriezen.

Full-frame camera's worden soms 'professioneler' dan APS-C-camera's genoemd en zijn meestal groter, waardoor ze beter geschikt zijn voor gebruik met grote telelenzen. Maar dankzij het grotere bereik dat je met een APS-C-camera krijgt, heb je misschien helemaal niet zo'n grote telelens nodig.

APS-C blijft de beste keuze voor reisfotografen, maar ook voor sport- en wildlifefotografen die een krachtig bereik voor telefoto's en bewegingsvrijheid nodig hebben. Maar met een gewicht van ongeveer 499 gram (alleen body) biedt de Canon EOS R8 Mark II full-frame prestaties in een camera die je overal mee naartoe kunt nemen en die qua grootte vergelijkbaar is met een APS-C-spiegelreflexcamera. De camera is zelfs aanzienlijk lichter dan de EOS 90D, die ongeveer 701 gram weegt (alleen body), maar biedt ook intelligentere autofocus, een burstsnelheid die ongeveer vier keer sneller is en de voordelen van full-frame beeldkwaliteit.

Een full-frame camera is bijzonder geschikt voor het vastleggen van uitzonderlijk brede beeldhoeken, waardoor hij ideaal is voor het fotograferen van ultrabrede landschappen en kleine ruimten. Een APS-C-camera kan ook zeer brede beelden vastleggen met speciale ultrabrede RF-S-lenzen, maar de bijsnijdfactor van 1,6x van de sensor betekent dat een lens zoals de RF-S 10-18mm F4.5-6.3 IS STM een equivalent full-frame zoombereik van 16-29 mm biedt. Full-frame camera's kunnen profiteren van een ruimere selectie ultragroothoeklenzen, waardoor je bredere beelden kunt vastleggen.

Een van de grootste voordelen van full-frame is echter het vermogen om een geringere scherptediepte te produceren voor een duidelijkere scheiding van onderwerpen. Dit maakt het ideaal om een portretonderwerp te laten opvallen tegen een aantrekkelijk vervaagde achtergrond. Dat betekent niet dat APS-C-camera's geen goede optie zijn voor portretfotografie. Door een APS-C-camera zoals de EOS R7 of EOS R100 te koppelen met de lichtgewicht Canon RF 45mm F1.2 STM, ontstaat een effectieve brandpuntsafstand van 72 mm voor een klassiek portret met korte telelens, terwijl het ultrasnelle maximale diafragma van f/1.2 behouden blijft om de aandacht naar je onderwerp te trekken.

Alle Canon EOS R-systeemcamera's, van de full-frame EOS R8 Mark II en EOS R8 tot de APS-C EOS R7 en EOS R10, zijn systeemcamera's met dezelfde geavanceerde RF-lensvatting. Dit betekent dat je het hele assortiment uitstekende RF-lenzen kunt uitproberen, welke EOS R-systeemcamera je ook kiest. Voor een paar lenzen is een full-frame sensor nodig om het volledige creatieve potentieel te realiseren, zoals het vastleggen van een 190° cirkelvormig fisheyebeeld met de RF 7-14 mm F2.8-3.5L FISHEYE STM, maar elke RF- of RF-S-lens kan op elke EOS R-systeembody worden bevestigd.

Naast lenzen met geavanceerde scherpsteltechnologieën en optische kwaliteit, biedt de RF-vatting een veel hogere gegevensoverdrachtsnelheid en bandbreedte tussen lens en camera, waardoor intelligente autofocus en tracking mogelijk zijn met ongelooflijke snelheid en precisie, nieuwe niveaus van beeldstabilisatie, realtime lensoptimalisatie en vele andere ontwikkelingen.

Met de introductie van de EOS R7 en EOS R10 beschik je over nieuwe RF-S-lenzen die speciaal zijn ontworpen voor camera's met een RF-vatting en APS-C-sensoren. De RF-S 18-45mm F4.5-6.3 IS STM-standaardzoom, met een 35mm-equivalent effectief brandpuntbereik van 29-72 mm, is relatief klein dankzij het intrekbare ontwerp en weegt slechts 130 g, terwijl de RF-S 18-150mm F3.5-6.3 IS STM een nog groter zoombereik biedt - 35mm-equivalent effectief brandpuntbereik van 29-240 mm - met een gewicht van nog steeds maar 310 g waardoor het een zeer veelzijdige alles-in-één lens voor dagelijkse fotografie en reisfoto's is.

Als je overstapt op een full-frame EOS R-systeemcamera zoals de EOS R8 Mark II of EOS R8, kun je je RF-S-lenzen blijven gebruiken, hoewel de camera het beeld automatisch bijsnijdt tot een APS-C-gebied van de sensor.

Andere compacte, lichte en betaalbare populaire RF-lenzen voor full-frame camera's zijn de Canon RF 16mm F2.8 STM, die op de EOS R7 en EOS R10 een royale beeldhoek biedt die kan worden vergeleken met een 25,6mm-lens op een full-frame body. Voor een weergave equivalent aan 16 mm op een APS-C-camera kun je het beste voor de Canon RF-S 10-18mm F4.5-6.3 IS STM gaan.

De Canon RF 35mm F1.8 MACRO IS STM werkt uitstekend als standaard prime, met een effectieve brandpuntsafstand van 56 mm op APS-C EOS R-systeemcamera's, compleet met optische beeldstabilisatie en een macrovergrotingsfactor van 0,5x voor close-upfotografie. De Canon RF 50mm F1.8 STM is een uitstekende portretlens, die een effectieve brandpuntsafstand van 80 mm op een APS-C-camera combineert met een snel diafragma van f/1.8 voor een kleine scherptediepte. De RF 28mm F2.8 STM biedt een effectieve brandpuntsafstand van 45 mm op de EOS R10 en is ideaal voor reis- en straatfotografie dankzij het lichte, compacte en platte ontwerp.

Of je nu kiest voor full-frame of APS-C, het EOS R System biedt je toegang tot een groeiend assortiment lenzen met RF-vatting die bij jouw fotografie aansluiten. APS-C biedt een compacte optie met een uitstekend bereik, terwijl full-frame meer creatieve mogelijkheden biedt, van groothoekopnamen en opnamen bij weinig licht tot meer controle over de scherptediepte.