De aanpak voor een familiefotoshoot

Portretfotografie is een fascinerend vakgebied, omdat je sociale vaardigheden net zo belangrijk zijn als je technische vaardigheden. Graag wil ik delen wat er allemaal bij een familiefotoshoot komt kijken, en advies en ideeën geven om je te helpen bij het fotograferen van kinderen en families.

Ik ben ervan overtuigd dat het helpt als je een mensenmens bent als je voor een carrière als familiefotograaf kiest, want in dit vak draait alles om empathie. Kinderen zijn geweldig, inspirerend en vol energie, maar ze kunnen ook ontzettend frustrerend en eigenwijs zijn. Er is niks erger dan een tweejarige peuter die precies weet wat jij wil maar het tegenovergestelde doet. Maar ik vind dat geweldig; juist de onvoorspelbaarheid van dit soort portretfotografie maakt het zo leuk. In de loop der jaren heb ik technieken ontwikkeld om mensen er op hun best en tegelijkertijd spontaan uit te laten zien voor waardevolle foto's.

Vertrouwen opbouwen is essentieel als familiefotograaf. Daar begin ik al mee vanaf het eerste contact met mijn klanten. Met mijn website, en met name mijn blog, probeer ik vertrouwen te wekken. Ik werk al 23 jaar als familiefotograaf en heb duizenden fotosessies gedaan met allerlei verschillende families, in grote en kleine huizen, en met zowel kleine kinderen als tieners. Je bent bij mij in goede handen.

Zodra ik aankom, zorg ik ervoor dat iedereen zich op zijn gemak voelt. Ik ben immers een vreemde die bij hen thuiskomt. Het is essentieel om vertrouwen op te bouwen. Ik doe alles vanuit de overtuiging respect te tonen voor hen, hun huis en hun persoonlijke ruimte, om de mensen rustig te leren kennen.

Ik kijk om me heen op zoek naar aanwijzingen over de mensen met wie ik werk, op zoek naar raakvlakken om een band op te kunnen bouwen. Dit kunnen foto's, hobby's of interesses zijn, alles wat ik kan gebruiken als gespreksonderwerp. Ik kan vragen naar het huis, wat ze leuk vinden aan de buurt en naar het werk en de interesses van hun ouders. Meestal begin ik met een praatje met de ouders, zodat de kinderen even aan me kunnen wennen.

Als ik met kleintjes praat, ga ik op m'n hurken zitten om mezelf voor te stellen, zodat we op ooghoogte kunnen praten. Ik wil niet intimiderend overkomen. Als ze aan tafel of in een kinderstoel zitten wanneer ik binnenkom, probeer ik niet tussen hen en hun ouders te gaan staan. Kinderen komen uit zichzelf gedag zeggen als ze er klaar voor zijn en sommige kleine kinderen zijn erg verlegen bij nieuwe mensen. Anderen pakken m'n hand vast zodra ik er ben en laten enthousiast hun speelgoed zien of vragen me een verhaaltje te vertellen. Ik let op aanwijzingen in het gesprek en de lichaamstaal, en pas mezelf daarop aan.

Als kinderen extravert zijn en graag op de foto willen, ga ik mee in hun ideeën en enthousiasme. Ik wil hun plezier, en mijn kansen, optimaal benutten. Sommige kinderen zitten meteen vol energie en worden later op de ochtend moe. Anderen zijn verlegen en hebben even tijd nodig om los te komen. In dat geval probeer ik meteen naar buiten te gaan zodat ze rond kunnen rennen. Dit helpt bij verlegen kinderen, want dan voelen ze zich niet zo opgesloten.

Het helpt echt om iets met kinderen te doen tijdens het fotograferen, want zodra ze in de lucht worden gegooid of verstoppertje spelen, vergeten ze de camera snel. Deze tactiek is ook handig als je een kind fotografeert dat graag gekke bekken trekt. Ik wil een natuurlijke uitdrukking en oprechte glimlach, dus ik moet voorbij die grimas. Ik heb gemerkt dat als ik de aandacht vestig op gekke bekken, het meestal alleen maar erger wordt, maar soms moet ik kinderen (en volwassenen) wel vragen om hun tong niet te tonen. Als mensen met elkaar bezig zijn of lachen, komen de uitdrukkingen meestal vanzelf.

Bij het kiezen van een objectief moet je ook rekening houden met de interactie met kinderen. Ik werk graag op een manier waarbij ik contact kan houden, dus kies ik objectieven waarbij de minimale scherpstelafstand niet te groot is. Ik wil op de grond kunnen zitten en een spelletje spelen terwijl ik foto's maak, zonder dat ik twee meter afstand hoef te houden.

Mijn favoriete objectieven zijn de Canon RF 50mm F1.2L (minimale focusafstand: 0,4 m), de Canon RF 35mm F1.4L VCM (minimale focusafstand: 0,28 m) en de Canon RF 24-105mm F2.8, die ook een minimale focusafstand van 0,28 m heeft over het hele zoombereik. Zo kan ik tijdens het fotograferen over Peppa Pig praten en de oprechte uitdrukkingen vastleggen die je alleen krijgt als je met ze in gesprek gaat.

Een van de mooie dingen van werken met kinderen is dat ze goudeerlijk zijn. Ze laten het je weten of ze het naar hun zin hebben (of honger hebben of zich vervelen). Zo kun je inspelen op hun interesses en energieniveau. Ik zorg dat ik van tevoren een idee heb van het schema door ouders te vragen naar het dagritme van hun kinderen. Als ze normaal gesproken een dutje doen of halverwege de ochtend iets eten, kan ik daar rekening mee houden.

Ik trek meestal zo'n 30 minuten af van de schatting van de ouders, want de dag van de fotoshoot is vermoeiend en spannend. Als een kleine meestal moe wordt en om 12.30 uur een dutje doet, ga ik uit van 12.00 uur. Het is goed om vooruit te plannen voor een geslaagde dag.

Er zullen wisselende momenten zijn tijdens de fotoshoot, wat goed werkt voor foto's. Ik hou van een mix van uitbundige, energieke momenten en rustige momenten. Ik gebruik mijn stem om een kind te kalmeren (of juist op te peppen) als dat nodig is. Een verhaaltje is bijvoorbeeld een goede manier om de boel weer rustig te krijgen na een hoop drukte. Lichaamstaal en je stem worden vaak over het hoofd gezien als krachtige manieren om de energie in een ruimte te sturen.

De volwassenen begeleiden de kinderen en ik de volwassenen. Als ik ontspannen ben, raken ouders niet van streek. Als ouders het naar hun zin hebben, geldt dat ook voor hun kinderen. Zelfs bij een driftbui (en dat gebeurt nu eenmaal als je met een dreumes werkt) is alles meestal snel opgelost als de fotograaf rustig blijft. Bij twijfel helpen een chocoladekoekje en een verhaaltje vaak al om kinderen te kalmeren.

Bij portretfotografie draait het om een klik: de band tussen fotograaf en onderwerp. Wanneer je fotografeert in gezinsverband gaat dit soms heel direct: er wordt oogcontact gemaakt en iedereen is zich erg bewust van de camera. In andere situaties is de familie de camera helemaal vergeten en is iedereen bezig met een spel of iets anders, waarbij ze volledig in elkaar opgaan. Maar om dat stadium te bereiken, dat punt waarop ze de camera vergeten, heb je veel vertrouwen nodig.

Aan mij de taak om dat vertrouwen snel te winnen, mijn onderwerpen op hun gemak te stellen en zich kwetsbaar op te laten stellen voor de camera. Ik wil hun authentieke verhaal vertellen en dit vertrouwen belonen met foto's die hen raken. Het is een enorm voorrecht en ik hoop dat je met deze tips ideeën en kennis opdoet om de mensen in je naaste omgeving te fotograferen.

"Het is een illusie dat foto's met de camera worden gemaakt… ze worden gemaakt met het oog, het hart en het hoofd." Cartier-Bresson